ఆంధ్రప్రదేశ్లో (Andhra Pradesh) ఇటీవల ఏర్పడిన పెట్రోల్ (Petrol), డీజిల్ (Diesel) కొరత వెనుక అమరావతి (Amaravati) నిర్మాణ పనులే ప్రధాన కారణమన్న ఆరోపణలు తీవ్ర రాజకీయ దుమారాన్ని రేపుతున్నాయి. రాష్ట్ర ప్రజలకు, రైతులకు, రవాణా రంగానికి అందాల్సిన డీజిల్ను అమరావతి నిర్మాణాల్లో నిమగ్నమైన భారీ కాంట్రాక్టర్లకు మళ్లించారన్న విమర్శలు వెల్లువెత్తుతున్నాయి.
ఏపీ పౌరసరఫరాల శాఖ కమిషనర్ కె. కన్నబాబు (K. Kannababu) 2026 ఏప్రిల్ 24న పెట్రోలియం కంపెనీలకు (Petroleum Companies) రాసిన లేఖ ఈ వివాదానికి కేంద్రబిందువుగా మారింది. ఆ లేఖలో అమరావతి నిర్మాణ పనుల కోసం జూలై 2026 వరకు సుమారు 2 కోట్ల 75 లక్షల 66 వేల లీటర్ల డీజిల్ అవసరమని పేర్కొంటూ, సమీప రిటైల్ పెట్రోల్ బంకుల ద్వారా సరఫరా చేయాలని కోరినట్లు సమాచారం బయటపడింది.
సాధారణంగా భారీ నిర్మాణ సంస్థలు బల్క్ వినియోగదారులుగా ఆయిల్ కంపెనీల నుంచి నేరుగా అధిక ధరకు డీజిల్ కొనుగోలు చేయాలి. కానీ రిటైల్ బంకుల్లో తక్కువ ధరకు అందే డీజిల్ను కాంట్రాక్టర్లకు సరఫరా చేయడం వల్ల లీటరుకు ₹50 నుంచి ₹55 వరకు లాభం చేకూరే అవకాశం ఉందని విమర్శలు వచ్చాయి. ఈ లెక్కన సుమారు ₹150 కోట్ల మేర అక్రమ లాభం జరిగి ఉండొచ్చన్న ఆరోపణలు రాజకీయ వర్గాల్లో చర్చనీయాంశమయ్యాయి.
ఈ వ్యవహారంపై కేంద్ర పెట్రోలియం శాఖ (Union Petroleum Ministry) తీవ్ర అభ్యంతరం వ్యక్తం చేసింది. కేంద్ర పెట్రోలియం కార్యదర్శి డాక్టర్ నీరజ్ మిట్టల్ (Dr. Neeraj Mittal) రాష్ట్ర ప్రభుత్వానికి రాసిన లేఖలో, రిటైల్ అవుట్లెట్ల నుంచి బల్క్ డీజిల్ సరఫరా చేయడం పెట్రోలియం రూల్స్ 2002, పీఈఎస్వో (PESO) నిబంధనలు మరియు నిత్యావసర వస్తువుల చట్టానికి విరుద్ధమని స్పష్టం చేశారు. రిటైల్ బంకుల్లో కేవలం వాహనాలకు లేదా పరిమిత నిల్వలకు మాత్రమే ఇంధనం ఇవ్వాలని హెచ్చరించారు.
ఇక ఈ నిర్ణయం ప్రభావం రాష్ట్రవ్యాప్తంగా తీవ్రంగా కనిపించింది. గోదావరి జిల్లాల్లో వరి కోతల సీజన్లో కోత యంత్రాలకు డీజిల్ దొరకక రైతులు ఇబ్బందులు పడ్డారు. ఆక్వా రంగంలో రొయ్యల చెరువుల ఏరియేటర్లు నిలిచిపోయాయి. ఆటోలు, ట్రాక్టర్లు, లారీలు గంటల తరబడి బంకుల వద్ద క్యూల్లో నిలబడాల్సి వచ్చింది. రవాణా వ్యవస్థ దెబ్బతిని నిత్యావసర సరఫరాపైనా ప్రభావం పడిందని విశ్లేషకులు చెబుతున్నారు.
ఈ వివాదం మరింత ముదిరిన నేపథ్యంలో కూటమి ప్రభుత్వం (Coalition Government) చివరకు వెనక్కి తగ్గినట్లు సమాచారం. రిటైల్ బంకుల నుంచి బల్క్ డీజిల్ (Bulk Diesel) సరఫరా ఆదేశాలు తప్పేనని అంగీకరిస్తూ, ఆ ఆదేశాలను ఉపసంహరించుకున్నట్లు ఏపీ పౌరసరఫరాల శాఖ మంత్రి నాదెండ్ల మనోహర్ (Nadendla Manohar) వెల్లడించారు. కేంద్రం హెచ్చరికల తర్వాతే ప్రభుత్వం నిర్ణయాన్ని మార్చుకుందన్న వ్యాఖ్యలు వినిపిస్తున్నాయి.
అమరావతి నిర్మాణ పనులను వేగవంతం చేయాలనే పేరుతో రాష్ట్ర ప్రజలకు అందాల్సిన ఇంధన వనరులను కాంట్రాక్టర్లకు మళ్లించడం సమర్థనీయమేనా అనే ప్రశ్న ఇప్పుడు రాష్ట్రవ్యాప్తంగా చర్చనీయాంశంగా మారింది. ఒక ప్రాంత అభివృద్ధి కోసం మొత్తం రాష్ట్ర ప్రజలను ఇబ్బందులకు గురిచేయడం ఎంతవరకు సరైనదన్న ప్రశ్నకు ప్రభుత్వం సమాధానం చెప్పాల్సిన పరిస్థితి ఏర్పడింది.
